Jakie miejsce zajmują przedmioty tzw. klasyczne w programie szkolnym?

Przedmioty klasyczne ani nie zajęły miejsca innych przedmiotów w naszej szkole, ani nie zdominowały czasowo planów lekcji naszych uczniów.

Należy jednak wyraźnie podkreślić, że nie ma sprzeczności między postępowaniem w zdolnościach sztuk wyzwolonych a wynikami z innych przedmiotów. Edukację klasyczną traktujemy raczej jako uprzywilejowane narzędzie, które ułatwia samodzielną naukę i przyswajanie wiedzy. Lekcje klasyczne mają więc przede wszystkim charakter praktyczny: nie polegają na przyswajaniu wielkiej ilości informacji, lecz opierają się na ćwiczeniach (dlatego przedmioty te nie obciążają uczniów w samym procesie uczenia się — czas poświęcony na naukę tych przedmiotów to przede wszystkim czas na wykonywanie ćwiczeń).

Ponadto każdy z przedmiotów klasycznych stanowi wsparcie i uzupełnienie dla wykładu przedmiotów „MENowskich” odciążając nauczycieli tych przedmiotów i ułatwiając w ten sposób realizację założonych programów. Gramatyka uczy wykorzystywać poznawane teoretycznie na lekcjach języka polskiego struktury składniowe lub semantyczne przy lekturze i interpretacji tekstu; retoryka uczy komponować wypowiedzi oraz analizować teksty jako skomponowane w konkretnym celu dla konkretnego odbiorcy; dialektyka daje narzędzia pozwalające zrozumieć strukturę wiedzy i drogi dochodzenia do niej, co ułatwia proces porządkowania nauki na każdym etapie; filozofia z kolei dostarcza całościowego oglądu idei i poglądów wyznaczających różnice między epokami i kulturami.

Ujmując rzecz odwrotnie trudno jest dostrzec jakikolwiek związek między brakiem przedmiotów klasycznych a polepszeniem wyników w nauce: wyeliminowanie przedmiotów klasycznych nie sprawia, że uczniowie zaczynają mieć lepsze oceny z innych przedmiotów.

Mimo to, zdając sobie sprawę z nowości, jaką jest obecność klasycznej edukacji w kontekście polskiej szkoły, postanowiliśmy  jeszcze bardziej uprościć nasze plany lekcyjne tak, aby również z psychologicznego punktu widzenia „obciążenie” nowymi przedmiotami było mniejsze. Postanowiliśmy więc, aby w ciągu roku szkolnego uczniowie mieli do czynienia z tylko jednym lekcyjnym blokiem  klasycznym w ciągu tygodnia. W szkole podstawowej zachowujemy odrębne nazwy przedmiotów (gramatyka/retoryka), natomiast w liceum zajęcia klasyczne będą odbywały się pod hasłem trivium/filozofia. Znaczy to, że uczniowie będą oceniani z jednego przedmiotu (a  nie z trzech, jak dotychczas) w ramach którego będą zdobywali wiadomości z dialektyki, retoryki i filozofii. Filozofia sama nie jest już tak wielką nowością (są szkoły, które wprowadzają ten przedmiot do swoich planów), a  połączenie sztuk z filozofią wydaje się jak najbardziej uzasadnione, również ze względów historycznych (w średniowieczu filozofii uczono właśnie w ramach artes liberales).